Danh Ngôn Thời Xuân Thu

Vào thời kỳ Xuân Thu đất nước Trung Quốc (thời điểm này chưa được xem là một đế quốc) đã sản sinh rất nhiều những nhà tư tưởng, triết học lỗi lạc với những triết lý rất sâu sắc về con người, về tề gia, trị quốc, bình thiên hạ... Sau đây là một số di ngôn của các vị vẫn được lưu truyền đời đời cho hậu thế.

BÙI-HÀNH-KIỆM

• Kẻ sĩ cần nhất khí độ phải cho to, kiến thức phải cho rộng.

• Không biết mà nói là ngu, biết mà không nói là hiểm.

• Cách trị nhà cốt ở hoà thuận, cách mưu sinh cốt ở siêng năng.

• Việc tốt nhất ở thế gian không gì bằng cứu người nguy cấp thương kẻ khốn cùng.

• Không lấy bậy của ai là giầu; Không bị nhục với ai là sáng

• Kẻ xa xỉ thì giầu mà vẫn không đủ, người kiệm ước thì nghèo mà tiêu vẫn có thừa.

• Người hay ít nói, người nông nỗi nhiều lời.

• Chớ nói nhiều, nói nhiều lỗi nhiều.
• Quân tử nói bằng việc làm, tiểu nhân nói bằng ngọn lưỡi.

• Muốn cho người không nghe chẳng gì bằng đừng nói, muốn cho người không biết chẳng gì bằng đừng làm.

• Nền không chắc mà tường không cao thì sự bại hoại nằm sẵn ở đó.

• Tâm không bình an, khí không hoà nhã thì lời nói hay lầm lỗi

• Dở nhất trong cái đạo xử thế là không thấy cái lỗi của mình.
• Hiếu thảo là nguồn gốc của đạo đức.
• Kẻ sĩ không lo người đời chẳng biết mình mà chỉ sợ mình bất tài thôi.
• Không oán trời, không trách người là quân tử.
• Người khôn ngoan hỏi nguyên do lầm lỗi ở bản thân, kẻ dại khờ hỏi nguyên do ở người khác.
• Người quân tử cầu ở mình, kẻ tiểu nhân cầu ở người.
• Thấy người hay nghĩ sao cho bằng, thấy người dở tự xét mình có dở

• Kẻ có tính hay nghi ngờ đừng chớ cùng họ lo toan việc lớn.

• Để tâm nghiền ngẫm mãi thì lẽ gì mà không nghĩ ra, kiên gan bền chí mãi thì việc gì mà làm chẳng nổi.
• Việc làm nên trước mọi người, câu nói nên sau mọi người.

• Có học vấn mà không có đạo đức là người ác, có đạo đức mà không có học vấn là người quê.

• Biết đủ trong cái đủ của mình thì luôn luôn đủ.
• Biết người là trí, biết mình là sáng
• Không có lỗi nào to bằng ham muốn; Không có tai hoạ nào to bằng không biết đủ.
• Lo thắng người thì loạn; Lo thắng mình thì bình.
• Lời thành thật thì không đẹp; Lời đẹp thì không thành thật.

• Sa chân thì chết đuối, sảy miệng thì chết oan.

• Người quân tử chẳng sợ cọp mà chỉ sợ miệng kẻ gièm pha.

• Người quyền thế chỉ biết hùng dũng mà không biết nghĩa thì làm loạn
• Người thường dân chỉ biết hùng dũng mà không biết nghiã thì trộm cướp.

• Nuốt được cái cay đắng trong cái cay đắng mới làm được hạng người trên loài người.

• Làm việc vô ích để cầu phúc không bằng làm việc có ích để cứu người.

• Xử những việc khó xử càng nên khoan dung ; Xử với người khó xử càng nên trung hậu ; Xử thời buổi khó khăn càng nên tự nhiên như vô tâm.

• Đối với kẻ tự hại thân dầu nói cũng bằng thừa. Đối với kẻ tự liều thân dầu giúp cũng vô ích.
• Kẻ sĩ mà còn quyến luyến sự yên vui thuận tiện cho xác thịt thì tâm lụy chí hèn không đáng được gọi là kẻ sĩ.
• Nghiã nhân là ngọn đuốc soi đường cho thiên hạ.
• Nhân tri sơ tính bổn thiện
• Ngu thì người ta khinh, khôn thì người ta ghét; Khôn mà làm như ngu mới thật là khôn.
• Người ta chẳng chịu làm điều dở về sau mới có thể làm được điều hay.
• Đọc sách mà không chịu tinh tường suy nghĩ là vùi dập đi cái công phu của người xưa.